Kinderen in rouw

Dat kinderen te maken krijgen met verlies is iets waar men liever niet al te veel bij stil staat. Toch is uit onderzoek gebleken dat de kans groot is dat kinderen in de basisschoolleeftijd al te maken krijgen met een verlies van iemand waar zij aan zijn gehecht. Ik wil kinderen graag betrekken bij het afscheid op een manier die bij de leeftijd van het kind past, en die recht doet aan de emoties van het kind.

Het is belangrijk dat kinderen beseffen dat het afscheid voor altijd is, en dat deze periode tussen overlijden en uitvaart en alle dingen die er gebeuren in deze week, eenmalig is. In de dagen tussen overlijden en uitvaart worden vaak veel herinneringen opgehaald en gedeeld met elkaar, en het is waardevol voor kinderen om daar onderdeel van te kunnen zijn. De uitvaart kenmerkt zich ook vaak door veel waardevolle herinneringen aan het leven en de persoon van de overledene.

Kinderen betrekken bij het afscheid
Als kinderen betrokken worden bij de voorbereiding van de uitvaart, kan dit voorkomen dat kinderen geïsoleerd raken van hun omgeving en zich alleen voelen met hun verlieservaring. Indien gepast, zal ik de kinderen betrekken tijdens de gesprekken door bijvoorbeeld stap voor stap uit te leggen wat er gebeurt en waarom dingen gebeuren. Kinderen kunnen ook meedenken met het uitkiezen van kleding voor de overledene en de kist. Misschien vinden zij het wel fijn of interessant om te helpen met aankleden, of hierbij alleen aanwezig te zijn. Ook een rouwbezoek kan van toegevoegde waarde zijn omdat voor kinderen vaak geldt: eerste zien, dan geloven.

Communiceren met kinderen
Ik vind het ook belangrijk om de betrokken volwassenen te kunnen informeren over de manier waarop er met kinderen gecommuniceerd kan worden, zodat je niet meer met de mond vol tanden hoeft te staan als het gaat over de dood en het verdriet van verlies. Het is goed om te beseffen dat een rouwend kind in basis niet meer nodig heeft dan een luisterend oor, oprechte aandacht en liefde.

Verder ben ik een voorstander van het gebruik van de diverse prachtige boeken die zijn geschreven voor kinderen. Met behulp van deze boeken kan ik iets meegeven waar je als gezin ook na de uitvaart veel aan kunt hebben en wat kan helpen om de communicatie open te houden. Lees hier meer over mijn werkwijze.

Steuntje in de rug

Soms heb je het idee dat je wel wat hulp kunt gebruiken. Je weet niet goed waar je moet beginnen, waar je goed aan doet. Wat extra handvatten of juist de bevestiging dat je goed bezig bent kan zoveel vertrouwen geven! Daarom werk ik graag samen met Kinderpraktijk Villa Hoep. Zij hebben als uitgangspunt de veerkracht van kinderen en de kracht van ouders.

Kinderen rouwen in stukjes en kunnen snel wisselen in hun emoties. Een moment van intens verdriet kan plotseling overgaan in vrolijk spel. Soms rouwen kinderen later dan het feitelijke moment van verlies. Rouw is vaak zichtbaar in het gedrag en is te herkennen aan boosheid, teruggetrokken gedrag, slaap- en concentratieproblemen, prikkelbaar zijn en verdriet. Iedereen rouwt in een aantal fasen en dit volgt elkaar niet logischerwijs op. Rouw baant zijn eigen weg. Kinderpraktijk Villa Hoep is gericht op de unieke band tussen ouder en kind en kan jullie ondersteunen in dit proces. Zij helpen jullie manieren te vinden om met elkaar door deze rouwgevoelens heen te gaan.

Boekentips

voor ouders en verzorgers

  • De meest gestelde vragen over kinderen en de dood.
    Fiddelaers-Jaspers, R.J.M. en Fiddelaers, R. (2018).
    Heeze: In de Wolken.
  • Jong Verlies.
    Fiddelaers-Jaspers, R.J.M. (2014).
    Utrecht: Ten Have.
  • Kinderen helpen bij verlies.
    Keirse, M. (2002).
    Tielt: Lannoo.

voor kinderen van vier tot zes jaar

  • lieve oma pluis.
    Bruna, D. (1996).
    Amsterdam: Mercis Publishing.
  • Bo de Beer neemt afscheid.
    Fiddelaers-Jaspers, R.J.M. (2016).  
    Heeze: In de Wolken.
  • Derk Das blijft altijd bij ons.
    Varley, S. (1984).
    Rotterdam: Lemniscaat b.v.
  • Kikker en het vogeltje.
    Velthuijs, M. (1991).
    Amsterdam: Leopold.

voor kinderen van zes tot twaalf jaar

  • Hart op Slot. Een wegwijzer voor rouwverwerking bij kinderen.
    Geyskens, E. en Craenhals, E. (2018).
    Antwerpen: Infodok/Standaard Uitgeverij nv.
  • Dat is heel wat voor een kat.
    Viorst, J. en Weel, F. van der (1971).
    Haarlem: Gottmer.
  • Doorleefboek.
    Dreezens, E. (2018).
    Heeze: In de Wolken.
  • Als iemand doodgaat….
    Fiddelaers-Jaspers, R.J.M. (2009).
    Heeze: In de Wolken.
  • Ik zal je nooit vergeten.
    Fiddelaers-Jaspers, R.J.M. (2012).
    Heeze: In de Wolken.
  • Maar niet uit het hart.
    Tellegen, T. (2004).
    Amsterdam: Querido.
Sluit Menu